ބަޖެޓުގެ އަމާޒު
"ޖަޒީރާ ރާއްޖެ" މެނިފެސްޓޯއާއި ސްޓްރެޓީޖިކް އެކްޝަން ޕްލޭން ގައި ހިމެނޭ 5 ދާއިރާގައިވާ ކަންކަން ކަނޑައެޅިފައިވާ މުއްދަތުގެ ތެރޭގައި ނިންމުމަށް ފަހިކުރުން.
ގައުމުގެ ހާލަތައި ތަސައްވަރު
ޕީ.އެސް.އައި.ޕީ
މި ބަޔާނުގައި 2019 ވަނަ އަހަރު އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތައް (ޕަބްލިކް ސެކްޓަރ އިންވެސްޓްމަންޓް ޕްރޮގްރާމް) ހިނގަމުންދާ ގޮތަށް ބަލައިލެވިފައިވާނެއެވެ. އަދި 2020 ވަނަ އަހަރު ކުރިއަށް ގެންދިއުމަށް ދައުލަތުން ހުށަހަޅާ އައު އަދި ހިނގަމުންދާ މަޝްރޫއުތަކުގެ ތަފުސީލު ހިމަނައިފައިވާނެއެވެ.
މާލީ ހާލަތު
މި ބަޔާނަކީ ރާއްޖޭގެ ފިސްކަލް ނުވަތަ ބަޖެޓުގެ ހާލަތާއި ތަސައްވުރުގެ މައްޗަށް އަލިއަޅުވާލާ ބަޔާނެކެވެ. މި ބަޔާނުގައި ބަޖެޓުން ހާސިލުކުރަން ބޭނުންވާ ލަނޑުދަނޑިތަކާއި އަމާޒުތައް ހާމަކޮށްފައިވާނެއެވެ. އަދި 2019 ވަނަ އަހަރުގެ އާމްދަނީއާއި ޚަރަދުގެ އެންމެ ފަހުގެ އަންދާޒާއާއި އަންނަމުންދާ ބަދަލުތަކުގެ އިތުރަށް، 2020 ވަނަ އަހަރަށް ލަފާކުރާ ބަޖެޓުގައި ހިމެނިފައިވާ އާމްދަނީއާއި ޚަރަދުގެ ސިޔާސަތުތަކާއި އަންދާޒާތައް އެކުލެވިފައިވާގޮތާއި ޑެފިސިޓް އަދި ދަރަނީގެ ތަފުސީލު ހިމަނާފައިވާނެއެވެ.
އިގުތިސާދީ ހާލަތު
މި ބަޔާނަކީ 2019 ވަނަ އަހަރާއި މެދުރާސްތާއަށް ލަފާކުރާ އިގުތިސާދީ ހާލަތާއި ތަސައްވުރު ބަޔާންކޮށް ތައްޔާރުކޮށްފައިވާ ބަޔާނެކެވެ. މި ބަޔާނުގައި ދުނިޔެއާއި ރާއްޖޭގެ އިގުތިސާދީ ހާލަތަށާއި މެދުރާސްތާގެ ތަސައްވުރަށް އަލިއަޅުވާލެވިފައިވާނެއެވެ. އެގޮތުން ދުނިޔެއާއި ރާއްޖޭގެ އުފެއްދުންތެރިކަމާއި ތަކެތީގެ އަގުތަކަށް އަންނަ ބަދަލާއި، ބޭރު ދުނިޔެއާ ކުރެވުނު މުއާމަލާތްތަކާބެހޭ ހިސާބުތަކަށް ބަލައިލެވިފައިވާނެއެވެ.
އާމްދަނީ އާއި ޚަރަދު
އާމްދަނީ
29,922
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ދައުލަތަށް އާމްދަނީގެ ގޮތުގައި މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ލިބެނީ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ލިބޭ އާމްދަނީއާއި ޓެކްސް ނޫން ގޮތްގޮތުން ލިބޭ އާމްދަނީއާއި ހިލޭ އެހީގެ ގޮތުގައި ލިބޭ އާމްދަނީއެވެ.

2020 ވަނަ އަހަރު ދައުލަތަށް ޖުމުލަ އާމްދަނީއާއި ހިލޭ އެހީގެ ގޮތުގައި 29.9 ބިލިއަން ރުފިޔާ ލިބޭނެކަމަށް ލަފާކުރެވެއެވެ. އެހެން އަހަރުތަކެކޭ އެއްފަދައިން 2020 ވަނަ އަހަރުވެސް ދައުލަތުގެ އާމްދަނީގެ އެންމެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާ ކުރާނެކަމަށް ލަފާކުރެވެނީ ޓެކުހުގެ ގޮތުގައި ލިބޭ އާމްދަނީއެވެ.

ޚަރަދު
35,600
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ދައުލަތުން ކުރާ ޚަރަދު ބެހިގެންވަނީ މައިގަނޑު ގޮތެއްގައި ދެ ބަޔަކަށެވެ. އެއީ މުވައްޒަފުންގެ މުސާރައާއި އިނާޔަތްތަކާއި ދުވަހުން ދުވަހަށް ޚިދުމަތް ދިނުމަށާއި ރައްޔިތުންނަށް އެކިއެކި ކަންކަމުގައި އެހީ ފޯރުކޮށްދިނުމަށް ހިނގަމުންދާ ޚަރަދު (ރިކަރަންޓް ޚަރަދު) އަދި އުމްރާނީ ތަރައްގީގެ މަޝްރޫއުތަކަށާއި މެޝިނަރީ ފަދަ ކެޕިޓަލް އައިޓަމްތަކަށް ހޭދަވާ ޚަރަދު (ކެޕިޓަލް ޚަރަދު) އެވެ.

2020 ވަނަ އަހަރަށް ލަފާކުރާ ބަޖެޓުގެ ތެރެއިން ޖުމްލަ ޚަރަދަކީ 35.6 ބިލިއަން ރުފިޔާއެވެ. ބަޖެޓާއި ޚަރަދުގެ ތަފާތަކީ، ޚަރަދަކީ ޖުމްލަ ބަޖެޓުން ލޯނު އަނބުރާ ދެއްކުމަށާއި ބޭރުގެ މާލީ އިދާރާތަކަށް ދައްކާ ރައުސުލްމާލު ކެނޑުމަށްފަހު ހޯދޭ އަދަދެކެވެ.

ޑެފިސިޓް
5,678
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުގެ އޯވަރޯލް ބެލެންސަކީ ޖުމްލަ އާމްދަނީ އާއި ހިލޭއެހީއާއި، ޖުމްލަ ޚަރަދާއި ދެމެދު ވާ ފަރަގެވެ. ޖުމްލަ އާމްދަނީ އާއި ހިލޭއެހީއަށްވުރެ ޚަރަދު ބޮޑުވެއްޖެނަމަ ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް ވާނެއެވެ. ބަޖެޓުގެ ޕްރައިމަރީ ބެލެންސް އަކީ އޯވަރޯލް ބެލެންސުން ލޯނުގެ ޚިދުމަތުގެ ޚަރަދު ކެނޑުމުން ލިބޭ އަދަދެކެވެ.

2020 ވަނަ އަހަރަށް ލަފާކުރާ ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުގެ ބެލެންސަކީ 5.7 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ޑެފިސިޓެކެވެ. އަދި ޕްރައިމަރީ ބެލެންސަކީ 3.8 ބިލިއަން ރުފިޔާގެ ޑެފިސިޓެކެވެ. ބަޖެޓު ޑެފިސިޓް މައިގަނޑުގޮތެއްގައި ފައިނޭންސްކުރަނީ ބޮންޑު، ސުކޫކް، ޓީ-ބިލް ފަދަ ފައިނޭންޝަލް އިންސްޓްރޫމަންޓްސް އާއި ލޯނަށް ފައިސާ ނަގައިގެންނެވެ.

2020 ގެ ބަޖެޓުން އެކިއެކި ބައިބަޔަށް ޚަރަދު ބެހިފައިވާ ގޮތް
ސިއްހަތު
4,108
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ރައްޔިތުންނަށް ދެވޭ ސިއްހީ ޚިދުމަތްތައް ދިނުމަށާއި ފުޅާކުރުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި 4,107.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ހިމަނާފައިވާނެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ހޮސްޕިޓަލުގެ ޚިދުމަތްތަކަށް 3,523.2 މިލިއަން ރުފިޔާ، އަދި އާންމު ސިއްހީ ޚިދުމަތްތަކަށް 584.7 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ.

އިގުތިސާދީ އަދި ސިނާއީ ކުރިއެރުވުމަށް ކުރާ ޚަރަދު
7,912
މިލިއަން
ރުފިޔާ

އިގުތިސާދީ އަދި ސިނާއީ ކުރިއެރުވުމަށް ހިންގޭ މަޝްރޫއުތަކާއި އެހެނިހެން ޚަރަދުތަކަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި 7,912.4 މިލިއަން ރުފިޔާ ހިމަނާފައިވާނެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި އެންމެ ބޮޑުބައެއް ހިއްސާކުރާ މަސައްކަތްތެރިންނާއި ވިޔަފާރި ކުރިއެރުވުމަށް އަދި އިގުތިސާދު ފުޅާކުރުމަށް 4,096.7 މިލިއަން ރުފިޔާ ވަނީ ބަޖެޓުކުރެވިފައެވެ.

ތައުލީމު
4,412
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ތައުލީމީ ޚިދުމަތްތަކާއި ކުރިއެރުވުމަށް ހިންގޭ ޕްރޮގްރާމްތަކާއި މަޝްރޫއުތަކަށް ބަޖެޓުގައި 4,411.6 މިލިއަން ރުފިޔާ ހިމަނާފައިވާނެއެވެ. މީގެ ތެރޭގައި ފަށާ، ޕްރައިމަރީ އަދި ސާނަވީ ތައުލީމަށް 3,270.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ޚަރަދުކުރެވޭއިރު 1,140.8 މިލިއަން ރުފިޔާ މަތީ ތައުލީމަށް ޚަރަދުކުރެވޭނެއެވެ.

ގެދޮރު އިމާރާތްކުރުމާއި ޖަމާއަތުގެ ފައިދާއަށްޓަކައި ދެވޭ ޚިދުމަތް
3,111
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ގެދޮރު އިމާރާތްކުރުމަށާއި ޖަމާއަތުގެ ފައިދާއަށްޓަކައި ދެވޭ ޚިދުމަތްތަކަށް 3,110.7 މިލިއަން ރުފިޔާ 2020 ވަނަ އަހަރަށް ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ. މި ދާއިރާއަށް ކުރާ ޚަރަދުގެ އެންމެ ބޮޑު ބައެއް ހިއްސާކުރާ ދެ ބަޔަކީ ޖަމާއަތުގެ ފައިދާއަށްކުރާ ޚަރަދާއި ގެދޮރު ބިނާކުރުމަށް ކުރާ ޚަރަދެވެ. މި ދެ ބަޔަށް ޖުމްލަ 2,891.1 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ.

އިޖުތިމާއީ ރައްކާތެރިކަން
3,991
މިލިއަން
ރުފިޔާ

މީގެ ތެރޭގައި ބަލިވުމާއި ނުކުޅެދުންތެރިކަމަށް ދޭ އެހީއަށް 6.1,371 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓްކޮށްފައިވާއިރު، އުމުރުން ދުވަސްވީ ފަރާތްތަކަށް 1,320.0 މިލިއަން ރުފިޔާ އަދި އިޖުތިމާއީ ރައްކާތެރިކަމަށް ކުރެވޭ އެހެނިހެން ޚަރަދުތަކަށް 1,299.1 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓްކޮށްފައިވާނެއެވެ. މި ބަޔަށް 2020 ވަނަ އަހަރު ކަނޑައަޅާފައިވާ ޖުމްލަ ބަޖެޓަކީ 3,990.7 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.

ތިމާވެށި ރައްކާތެރިކުރުން
1,798
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ތިމާވެށި ރައްކާތެރިކުރުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި 1,812.6 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ. މިބަޔަށް ކުރެވޭ ޚަރަދުގެތެރޭގައި ހިމެނެ ނީ ރައްކާތެރި ގޮތެއްގައި ކުނި ބެލެހެއްޓުމާއި، ރަށްރަށުގެ ނަރުދަމާގެ ނިޒާމު ގާއިމުކުރުމާއި، ޖައްވަށް ދޫކުރާ ވިހަ ގޭސްތައް ހުއްޓުވުމާއި، ދިރޭތަކެތީގެ ނަސްލު ހިމާޔަތްކުރުމާއި، މިނޫނަސް ތިމާވެށި ހިމާޔަތްކުރުމަށް ކުރެވޭ ޚަރަދުތަކެވެ. މިބައިން އެންމެ ބޮޑު ބަޖެޓެއް ކަނޑައަޅާފައިވާނީ ނަރުދަމާގެ ނިޒާމު ގާއިމުކުރުމަށް ކުރެވޭ ޚަރަދުތަކަށެވެ. މިކަމަށް 1.1 ބިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ.

ދިފާއީ ކަންތައްތައް ބެލެހެއްޓުން އަދި އަދުލު އިންސާފާއި އަމަންއަމާންކަން ޤާއިމުކުރުން
2,943
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ދިފާއީ ކަންކަން ބެލެހެއްޓުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި 1,493.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ހިމަނާފައިވާނެއެވެ. މި ބައިން ކުރެވޭ ޚަރަދުތަކުގެ ތެރޭގައި އެންމެ ބޮޑު ޚަރަދެއް ހިނގާނީ މިލިޓަރީ ޑިފެންސަށެވެ. އެއީ 1,333.0 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.

އަދުލު އިންސާފާއި އަމަން އަމާންކަން ގާއިމުކުރުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުން 2,942.5 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ. މިބައިން ކުރެވޭ ޚަރަދުގެ އެންމެ ބޮޑުބައެއް ހޭދަކުރެވެނީ ބޯޑަރ ބެލެހެއްޓުމާއި އަމަންއަމާންކަން ގާއިމުކުރުމަށެވެ. މިކަމަށް 1,808.2 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ.

ރައްޔިތުންނަށް ދެވޭ އާންމު ޚިދުމަތާއި، އިޖުތިމާއީ އަދި ދީނީ ޚިދުމަތް
7,737
މިލިއަން
ރުފިޔާ

ރައްޔިތުންނަށް ދެވޭ އާންމު ޚިދުމަތްތަކަށް 2020 ވަނަ އއަހަރުގެ ދައުލަތުގެ ބަޖެޓުން 3,186.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ކަނޑައެޅިފައިވާނެއެވެ. އެގޮތުން ސަރުކާރުގެ ސިޔާސަތުތައް ތަންފީޒުކުރުމާއި، ގާނޫނުތައް ހެދުމާއި، މާލީ އަދި ފިސްކަލް ކަންތައްތަކާއި ޚާރިޖީ ސިޔާސަތުތަކަށް ކުރާ ޚަރަދަށް 2,998.2 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާއިރު، އާންމު ޚިދުމަތްތަކަށް ބަޖެޓުކޮށްފައިވަނީ 188.6 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.

އިޖުތިމާއީ އަދި ދީނީ ޚިދުމަތް ދިނުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރުގެ ބަޖެޓުގައި 822.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓުކޮށްފައިވާނެއެވެ. މިބަޔަށް ކުރެވޭ ޚަރަދުގެ ތެރޭގައި މުނިފޫހިފިލުވުމާއި ކުޅިވަރަށް 446.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ކަނޑައެޅިފައިވާއިރު ދީނީ ޚިދުމަތަށް 316.8 މިލިއަން ރުފިޔާ ކަނޑައެޅިފައިވެއެވެ.

ދަރަނީގެ ޚިދުމަތުގެ އަގު އަދާކުރުމަށާއި ދަރަނި އަދާކުރުމަށް 2020 ވަނަ އަހަރު 3,727.4 މިލިއަން ރުފިޔާ ބަޖެޓްކޮށްފައިވާނެއެވެ. މި ބަޔަށް 1,883.7 މިލިއަން ރުފިޔާ ދަރަނި އަދާކުރުމަށް އެކަށައެޅިފައިވާއިރު، ދަރަނީގެ ޚިދުމަތުގެ އަގު އަދާކުރުމަށް ކަނޑައެޅިފައިވަނީ 1,843.7 މިލިއަން ރުފިޔާއެވެ.